Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Blog Article

Basın kartı nasıl alınır? Göreve bağlı, serbest ve sürekli kart türleri, başvuru şartları, gerekli belgeler ve Komisyon süreci bu rehberde toplandı.

Gazeteciler için basın kartı, gazetecilik kariyerinin resmî imzası sayılır . Resmî ve özel bütün kuruluşlar tarafından kabul edilen bu kimlik , şartları önceden bilerek başvurulduğunda çok daha kolay biçimde alınabilir .

Elinizdeki bu rehberde; kart türlerini, aranan nitelikleri , kurumlara uygulanan kontenjanları , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun nasıl karar verdiğini ve kartın iade edilmesi gereken durumları yürürlükteki düzenlemeler ışığında açıklıyoruz. Amacımız, okumayı tamamladığınızda başvurunuzu kendinizden emin şekilde yapabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

En kısa tanımıyla basın kartı, İletişim Başkanlığının uygun bulunan gazetecilere ve medya çalışanlarına verdiği, kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen resmî kimlik belgesidir. Kartın amacı , sahibinin basın mesleğinde çalıştığını tartışmasız biçimde ortaya koymaktır.

Kart, kişinin kendi başına talep edebileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki şartları sağlaması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru iki ayaklı bir değerlendirmedir: hem başvuran hem işveren değerlendirilir.

Sarı Basın Kartı ile Basın Kartı Aynı Şey mi?

"Sarı basın kartı" ifadesi, yönetmelikte ayrı bir tür olarak geçmez ; kartın bilinen tasarımına gönderme yaparak ortaya çıkmış yerleşik bir ifadedir. Resmî düzenlemede toplam beş tür sayılır ve uygulamada "sarı kart" dendiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı düşünülür.

Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?

Basın kartının yasal temeli , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe girmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de ilan edilmiştir . Yeni yönetmelik , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .

Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile önemli güncellemelere gidilmiştir . Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar yeniden tanımlanmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı da dahil edilmiştir .

Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
İş hukuku boyutu: 5953 sayılı Kanun kapsamındaki fikir işçisi statüsü
Meslek etiği: 195 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre belirlenen basın ahlak esasları

Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Yönetmelik ileride yeniden güncellenebileceğinden , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Mevzuat uyarınca beş farklı kart türü tanımlanmıştır. Her türün hitap ettiği kitle ve başvuru koşulları farklılık gösterir . Size uygun türü seçmek , zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilen karttır. Uygulamada en sık görülen kart türü budur; adayın genel şartların tamamını taşıması gerekir. TRT aracılığıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .

2. Süreli Basın Kartı

Yabancı medya kuruluşları adına Türkiye'yi kapsayan bir görev alanında çalışan muhabirlere verilen karttır. Yabancı gazetecinin ; kuruluşu tarafından görevlendirildiğini belgelemesi , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar geçerlidir .

3. Geçici Basın Kartı

Görev bölgesi Türkiye olmayan, fakat haber takibi için bir süreliğine ülkeye gelen yabancı medya çalışanları bu kartı alabilir. Kart, görev süresi dikkate alınarak en fazla üç ay için verilir ve istenirse bir defaya mahsus uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

Kısa süreli işsizlik dönemindeki ya da yurt dışında bağımsız çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının alabileceği karttır. Talebin , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde yapılması gerekir. Kartın süresi , önceki kart sahipliği süresine göre belirlenir :

5 yıla kadar kart sahipliği olanlara 12 aylık kart
5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
10 yılı aşkın kart sahipliği olanlara 24 aylık kart

Herhangi bir kuruluşa bağlı olmadan yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda da gazetecilik faaliyetinin ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından onaylanması gerekir .

5. Sürekli Basın Kartı

En az 18 yıl mesleki hizmeti bulunan medya mensupları ile en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine ömür boyu verilen karttır. 18 yılın hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayı sayılır . Sürekli kart başvurularında 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme şartı bulunmaz; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .

Basın Kartı Almak İçin Gereken Şartlar

Kart türü ne olursa olsun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler kontrol edilir. Bu şartlardan tek biri dahi sağlanmazsa başvuru kabul görmez :

18 yaşını bitirmiş olmak.
Asgari lise ya da dengi eğitim kurumu mezunu olmak.
Kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak.
Kasıtlı bir suçtan beş yıl ya da daha uzun hapis cezasıyla hüküm giymemiş olmak.
Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 6415 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
Basın Kanunu'nun 25/2. maddesinde sayılan suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
Gazetecilik dışında bir ticari faaliyet yürütmemek.

Sözleşme ve ticari faaliyet şartları ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi unvanıyla başvuranlardan bunlara ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Başvurularda en sık rastlanan eksiklik, sözleşmenin fikir işçisi statüsüne uygun düzenlenmemesidir . Başvurudan önce hizmet akdinizi mutlaka kontrol edin .

Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?

Medya dışı sektörlerde çalışan özel kuruluşların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart düzenlenmez . Söz gelimi bir holdingin iç bültenini yazan editör, içerik üretse bile bu kartı alamaz .

Hangi Medya Kuruluşlarının Çalışanları Basın Kartı Alabilir?

Bireysel koşullar kadar kurumsal koşullar da önemlidir; başvuranın bağlı olduğu yayın organının da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki kriterleri sağlaması gerekir. Buna ek olarak kuruluşun türüne ve büyüklüğüne göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .

Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler

Gazete ve dergilerin ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunması , beyannamede belirtilen aralıklarla aksatmadan yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini geçmemesi ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka bir yayından kopyalanmamış olması zorunludur. Kontenjan , yayının fiziki büyüklüğüne ve yayın aralığına göre belirlenir ; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru kabul edilmez .

Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum

Ajans niteliğindeki kuruluşların; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi imzalamış olması gerekir . Geniş abone ağına ve en az on deneyimli gazeteciye sahip büyük ajanslarda kontenjan sınırı yoktur .

RTV Kuruluşları

Yayın kuruluşlarının 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması gerekir . Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı bulunmaz ; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haberle ilgisi olmayan pozisyonlardakilere, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilemez.

Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri

Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa vermesi , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının kesintisiz biçimde ulaşılabilir olması, özgün ve güncel günlük haber veya yorum içeriği yayımlaması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı barındırmaması gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına bağlıdır :

4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
5 ile 9 arası sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 9 çalışan
On ve daha fazla sigortalı çalışanı olan sitelerde sınırlama uygulanmaz

Dijital yayıncılarda kart alabilecek pozisyonlar arasında muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi dijital çağa özgü görevler de bulunur .

Basın Kartı Başvurusu: Aşama Aşama Süreç

Başvuru tamamen elektronik ortamda başlar , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve özetle şu aşamalardan geçer:

Doğru türü seçin: Bir kuruluşta çalışıyorsanız göreve bağlı, işten yeni ayrıldıysanız serbest, 18 yılı doldurduysanız sürekli karta bakın.
Belgelerinizi hazırlayın: Vesikalık fotoğraf, en az altı aylık mesleki çalışmaya dair belge ve 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme bilgilerinizi bir araya getirin.
Sisteme girin: Başkanlığın elektronik başvuru ekranında beyannamenizi oluşturun ve zorunlu belgeleri yükleyin.
İşveren onayı: Çalıştığınız kuruluşun sahibi ya da sicilde kayıtlı yetkilisi beyannamenizi onaylamalıdır; şifreli sistemi kullanan kurumlarda bu adım elektronik ilerler.
Bölge müdürlüğü incelemesi: Başvurunuz ilgili bölge müdürlüğünce incelenir; Başkanlık adli sicil, SGK, vergi dairesi gibi kurumlardan bilgi isteyebilir.
Komisyon kararı: Engel bulunmayan dosyalar Basın Kartı Komisyonuna gönderilir ve başvurunun kabulüne ya da reddine burada karar verilir.
Kartın teslimi: Olumlu karardan sonra kart basılır ve Başkanlığın belirlediği yöntemle teslim edilir.

Ön incelemede şartları taşımadığı görülen başvurular doğrudan Başkanlık tarafından reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru yapmak mümkündür.

Yurt dışında ikamet eden Türk gazeteciler , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvurur . Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki ayrı bir elektronik formu doldurarak başvurur; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf sisteme yüklenir .

Basın Kartı Komisyonu Nasıl Karar Verir?

Başvuruları karara bağlayan kurul, Başkanlığı temsil eden üyeler, basın-yayın meslek kuruluşlarının temsilcileri, sürekli kart sahipleri, sendika temsilcileri ve iletişim fakültesi dekanları ya da kart sahibi gazeteciler arasından seçilenlerle toplam 19 üyeden meydana gelir . Üyelerin görev süresi iki yıldır.

Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Toplantı için en az 13 üyenin katılımı gerekir; toplantılar uzaktan erişimle de yapılabilir.
Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
Dosyalar toplantıdan en az beş gün önce üyelerin incelemesine sunulur.
Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.

İnceleme sırasında adayın mesleki üretimine, eserlerine ve aldığı ödüllere ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de göz önünde bulundurur . Başvuran bir internet sitesinde çalışıyorsa sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da hesaba katılır . Bu nedenle okuru az bir sitede çalışmak, şartlar karşılansa bile sonucu olumsuz etkileyebilir .

Basın Kartı Ne İşe Yarar?

Kartın en temel faydası, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Buna ek olarak mevzuatta doğrudan tanımlanmış bazı kolaylıklar bulunur :

Basın trafik kartı: Kart sahipleri isterse trafik kartına başvurabilir; sağlayacağı kolaylıkları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığı birlikte tespit eder.
Hizmet damgalı pasaport: Kuruluşlarınca yurt dışına geçici görevle gönderilen kart sahipleri ile Türkiye'de ikamet eden sürekli kart sahipleri, ilgili yönergedeki şartlarla hizmet damgalı pasaport başvurusu yapabilir.
Resmî tanınırlık: Kart, resmî ve özel kurumların kabul etmek zorunda olduğu bir kimliktir.
Haber takibinde kolaylık: Resmî etkinlik, basın toplantısı ve protokol alanlarında akreditasyon süreçleri çoğu zaman bu kart üzerinden yürür.

Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Fikir işçilerinin kıdem tazminatı, izin ve ihbar hakları kartın kendisinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki iş sözleşmesinden ileri gelir. Henüz kart almamış bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise dönemsel olarak farklılık gösterir; güncel durumu ilgili kurumdan teyit etmeniz önerilir .

Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu

Yürürlükteki kurallara göre kartın geçerlilik süresi on yıldır . Süresi dolan kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa Komisyona gitmeden Başkanlıkça yeniden düzenlenir. Sürekli kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın yenilenmesi gerekebilir.

Kaybolan veya kullanılamayacak hâle gelen kartlar için Başkanlığa başvurarak yeni kart talep edebilirsiniz . Kayıp durumunda talebe kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenmelidir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle kart talebi bir takvim yılı içinde en çok iki kez yapılabilir .

Maliyet tarafında yönetmelik, maliyetle sınırlı olmak üzere kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Güncel tutar Başkanlıkça belirlendiği için , resmî duyuruları takip etmeniz önerilir.

Basın Kartının İadesi ve İptal Edildiği Durumlar

Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , bu durum bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilir . Bu belge; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde bir ay içinde Başkanlığa geri verilir . Elinizdeki eski kart iade edilmeden yeni başvuru işleme konmaz.

Başkanlık kartı şu hâllerde iptal eder:

Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
Bağlı olunan medya kuruluşunun yönetmelikteki nitelikleri kaybetmesi
Kartın veya karta bağlı kartların bir başkasına kullandırılması
Basın ahlak esaslarına aykırı davranışlar nedeniyle Komisyonun iptal kararı vermesi

Basın ahlak esaslarına aykırılık sebebiyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmedikçe yeniden kart düzenlenmez . Komisyon, ihlalin mahiyetine göre yalnızca uyarıyla da yetinebilir . Bunun yanında resmî kartı taklit eden kart düzenleyen veya kullananlar hakkında savcılığa suç duyurusu yapılır ; bu kişilere soruşturma ya da kovuşturma kesinleşinceye kadar kart verilemez.

Özel Statüdeki Başvuranlar: Kamu Personeli ve Yayın Sahipleri

Kapsam, sahada çalışan gazetecilerden çok daha geniştir; süreli yayın sahipleri, enformasyon görevlileri ve belirli meslek kuruluşlarının yöneticileri de karta başvurabilir. Bu başvuru sahiplerinde farklı belge ve şartlar geçerlidir .

Kamu Kurumlarının Enformasyon Personeli

Devlet enformasyon hizmetlerinde istihdam edilen kamu personeli, enformasyon görevlisi unvanıyla başvuru hakkına sahiptir. Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından imzalanması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının sunulması gerekir . Değerlendirmede Komisyon fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına bakar ; sadece unvan yeterli sayılmaz .

İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler

Süreli yayınların sahipleri veya tüzel kişi temsilcileri ile radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu kişilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları istenmez; ancak yaş, eğitim ve adli sicil gibi temel koşullar geçerliliğini korur .

Meslek Örgütü Yöneticileri

Medya sektöründe çalışmaları koşuluyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetim kadroları da başvuru yapabilir . Buna karşılık kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart verilmez .

Başkanlığın Yaptığı Denetimler

İletişim Başkanlığı, kartların geçerliliğini koruyup korumadığını periyodik olarak inceler. Medya kuruluşları, istenmesi hâlinde kart sahibi çalışanlarının adı-soyadı, unvanı, kart numarası ve sözleşme bilgilerini içeren onaylı listeyi göndermek zorundadır . Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi uyarı alır.

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Başvuru düğmesine basmadan önce şu maddeleri tek tek işaretlemeniz , zaman kaybını önemli ölçüde azaltır :

18 yaş ve lise mezuniyeti şartlarını karşılıyorum.
Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
İşverenimin kurumsal şartları ve kontenjanı başvuruma izin veriyor.
Görev unvanım ilgili kuruluş türü için sayılan unvanlar arasında.
Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.

Listedeki maddelerden biri bile eksikse , önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak çok daha doğru bir yaklaşımdır . Çünkü reddedilen bir dosya yeniden başvuru hakkı tanısa da Komisyon takvimi nedeniyle ciddi zaman kaybettirir .

Basın Kartı Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Ret kararlarının önemli bir kısmı , dikkatle giderilebilecek hatalardan kaynaklanır . En sık karşılaşılan sorunlar ve çözüm yolları şunlardır :

Uygun olmayan sözleşme → Sözleşmenin 5953 kapsamında düzenlenmesini başvurudan önce sağlayın.
Zayıf çalışma örnekleri → Altı ayı kapsayan, adınızın açıkça göründüğü özgün içerikler sunun.
Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
Değişikliği bildirmemek → Unvan ya da iş yeri değiştiğinde bir aylık süreyi kaçırmayın.
İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.

Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , kurumdan ayrıldıktan bir buçuk ay sonra yeni bir yayında işe başlıyor . Bir aylık sınır geçtiği için kesintisiz çalışma şartı bozuluyor . Ayrılıştan sonraki ilk ayda serbest kart talep edilseydi, kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .

İnternet Haber Sitenizin Çalışanları Kart Alabilir mi?

2022'deki yasal düzenlemeden bu yana internet haber siteleri süreli yayın olarak tanımlandı ve bu sitelerin çalışanları da karta başvurma hakkı kazandı . Yine de her dijital yayın kendiliğinden bu kapsama girmez . Ekibinizin karta başvurabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:

Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
Şeffaf künye: Yayın sorumlularını gösteren künye sayfasını kolay erişilebilir yapın.
Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
Özgünlük: Başka yayınlardan aynen alıntı yerine kendi haberlerinizi üretin; alıntılarda kaynak gösterin.
Kesintisiz yayın: Sitenin erişim dışı kalmaması için güvenilir bir altyapı ve yedekleme kullanın.
Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.

Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, sitenin teknik altyapısıyla yakından bağlantılıdır . Künye yönetimi, düzenli içerik akışı, yüksek erişilebilirlik ve trafik raporları , siteyi yöneten ekip için günlük işin bir parçası olmalıdır .

Basın Kartı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekir mi?

Üniversite diploması şart değildir. Yönetmelik eğitim şartı olarak lise ya da dengi bir okuldan mezun olmayı öngörür; bu nedenle lise mezunları da karta başvurabilir . Yine de Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi dikkate alır ; güçlü bir çalışma dosyası eğitim belgesi kadar değerlidir.

Basın kartı kaç ayda gelir?

Mevzuatta belirli bir süre yazmaz. Dosyanız önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre farklılaşır .

Serbest gazeteciler basın kartı alabilir mi?

Belirli şartlarla mümkündür. Serbest basın kartı, bir kurumda en az bir yıl çalıştıktan sonra ayrılan ve bir ay içinde başvuru yapanlara ve resmî temsilcilik tarafından onaylanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar açısından bu seçenek uygulanmaz.

Kişisel blog veya YouTube kanalı ile kart alınır mı?

Kişisel kanal veya hesap sahipleri, sadece bu yayınlara dayanarak karta hak kazanamaz . Kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü olarak çalışan biri başvuru yapabilir .

Kart için ne kadar ödenir?

Mevzuat, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini belirtir . Bedelin tahsili ve tutarı Başkanlıkça belirlenir ; dolayısıyla güncel bilgiyi başvuru sistemi veya resmî duyurulardan teyit etmelisiniz.

Basın kartı iptal edilirse ne olur?

İptal gerekçesi ortadan kalktıktan sonra yeniden başvuru yapılabilir . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeni kart verilmez . Genel şartlardaki suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki ilgili işlemler yapılmadıkça kart verilemez.

Yabancı gazeteciler Türkiye'de basın kartı alabilir mi?

Alabilirler. Görev alanı Türkiye'yi kapsayanlara süreli, kısa süreliğine haber Seçim Yazılımı amacıyla gelenlere ise geçici basın kartı verilir. İki durumda da çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu gerekir; yabancılara sürekli kart ve basın trafik kartı verilemez.

Basın kartı; doğru türün seçilmesi, kişisel ve kurumsal şartların birlikte sağlanması ve belgelerin eksiksiz hazırlanmasıyla alınabilen resmî bir gazeteci kimliğidir. Süreci başlatmadan önce sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygunluğunu , yayın organınızın niteliklerini ve mesleki çalışma örneklerinizi netleştirmeniz, ret riskini önemli ölçüde engeller.

Sorgulama, yenileme ve iptal gibi işlemlere dair detaylı bilgiye ulaşmak için basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Resmî işlemler için her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını esas alın ; buradaki içerik yalnızca bilgi vermek içindir ve hukuki danışmanlığın yerine geçmez .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı NASıL ALıNıR? ŞARTLAR, TüRLER VE BAşVURU REHBERI

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi